Dolende geesten bij Gouwsluis

Vreemde geluiden zo af en toe bij de kruising der vaarwegen in Alphen aan den Rijn waar vroeger een tweetal sluizen het waterpeil reguleerden. In de nacht bij ontij en mist lijkt het er te spoken. Een duister geval maar het is trouwens niet de enige plek in dezelfde gemeente want ook bij een ander voormalig verlaat spookt het. Verschijningen vooral in dichte mist met herhalende geluiden zijn waargenomen. 

Feit is dat bij de omgeving van deze sluizen een slachtoffer te betreuren viel. Op het Fort bij het verlaat van de Goudse Sluis was het zelfs een executie met het zwaard. In de omgeving hoor je zo af en toe nog steeds een knerpend geluid van metaal. Er waren immers op 23 januari 1673 maar liefst drie zwaard slagen nodig voordat het hoofd van de romp gescheiden werd. Iets verderop langs de Oude Rijn richting centrum kan je plots een laagfrequent stampend geluid waarnemen. De oude Bram schijnt dan uit zijn slaap wakker te zijn geworden en dat mag bijkans iedereen weten.

De vaarwegen bij Gouwsluis in Alphen aan den Rijn met een rijke historie. De Oude Rijn en Gouwe met daartegenover het verbindingskanaal naar de Aar. Dat kanaal werd in 1657 gegraven en Nieuwe Vaart genoemd. Dat was een uitstekende en snelle verbinding tussen Gouda en Amsterdam. Een jaar later kwam een directe trekvaartverbinding tot stand tussen Amsterdam en Gouda. Drie keer per dag was er in beide steden een afvaart. Het Aarkanaal in zijn huidige loop werd rond 1825 in gebruik genomen en in de jaren 70 van de vorige eeuw werd een waterkering ten noorden van de Zegerbrug gerealiseerd. Dit om bij calamiteiten ingezet te kunnen worden.

Bij de kruising der vaarwegen werd in de Gouwe een keersluis aangelegd. Dat was in 1244. Op bevel van de Goudse Magistraten werd in 1508 de keersluis omgebouwd naar een schutsluis. Reden hiervoor was het gehalte zout water dat via het Spaarne via  Amstel en Aar in de Gouwe terecht kwam. En dat was voor de Goudse bierbrouwers water met een te zilte smaak.
De verbinding over water maakte een enorme groei door. Dat hield wel in dat er na zo’n 54 jaar uitbreiding moest komen in de vorm van een tweede sluis.

Honderd jaar later in het Rampjaar werd naast de Gouwe een fort gebouwd dat met regelmaat fungeerde als hoofdkwartier van opperbevelhebber Prins Willem III van Oranje-Nassau en zijn troepen. De krijgsraad kwam recht spreken en de Staatse Kolonel Pain et Ven werd op het fort aan de Goudse Sluis met het zwaard onthoofd. Werd als mikpunt gezien omdat hij met zijn troepen de stellingen bij Nieuwerbrug had verlaten. Hield tot op zijn laatste minuut vol de opdracht naar eer en geweten te hebben uitgevoerd. 

Vandaar ook dat het in de contreien van de Gouwsluisseweg in Alphen aan den Rijn nog wel eens kan spoken met vreemde metaalachtige geluiden. Alles is inmiddels op de funderingen van het fort bebouwd met nieuwe onderkomens. Fraaie huizen en dat in de nabijheid van het Rijksmonument de Hefbrug Gouwesluis welke in 1938 werd geplaatst.

Meer geschiedenis over Gouwsluis leest u hier 

Broodbak

Creatief op de vierkante meter kan heerlijke baksels opleveren. Simpel tarwebloem, water en zout met wel een desem of voordeeg geeft uitzonderlijke resultaten.

Een flexibel deeg met op de wind gemalen ingrediënten van korenmolen De Eendracht. Deze molen staat langs de Oude Rijn in Alphen aan de Rijn.

En dankzij de intense stralen van de zon rijst het deeg prima. Dan vormen en nogmaals een korte rijs en bakken maar. Op natuurlijke wijze met een bijzonder heerlijke smaak. Zo eenvoudig kan het ook.

Zephyrus aan zet

De wind raast over de voetbalvelden. Euros als Griekse oppergod van de diverse richtingen wijst Zephyrus aan om zijn werk kracht bij te zetten. Vanaf Sportpark Zeegersloot in Alphen aan den Rijn is Korenmolen de Eendracht te zien en die kruit de wieken naar het westen. 
Brood en spelen als vanouds maar dan wel zonder Zephyrus.

Het zijn heftige tekenen van het onstuimige karakter van het weer na nieuwe maan. Dat houdt in dat het weer aan een verandering toe is. Het voorjaar lijkt zijn intrede te willen doen maar Zephyrus zorgt er wel voor dat voetbalwedstrijden op basis van tactische afwegingen gespeeld moesten worden.

Aeolus de bewaker van de winden die door Zeus werd aangesteld. Het kan verkeren maar voor ARC in Alphen aan den Rijn pakte het toch niet goed uit. Zowel Monster als Woubrugge pakten de punten en dat voelde niet goed in het rood-zwarte thuisfront.

Beelden van ARC II tegen Woubrugge ziet u hier
Het wedstrijdverslag van ARC tegen Monster kunt u hier lezen
Aanvullend de beelden van bovenvermeld duel

Traditiegetrouwe wafelkoeken

Oud en Nieuw de periode van oudsher voor heerlijke lekkernijen. Oliebollen en appelflappen heden ten dage maar in vroegere tijden waren dat de streekgebonden wafels. De oude Grieken hadden zelfs al een beslag dat bij speciale gebeurtenissen werd gebakken. En dat wij het nieuwe jaar op 1 januari feestelijk begroeten werd ruim 400 jaar geleden ingevoerd.
De Romeinen vierden op 1 maart het nieuwe jaar. Tijd voor de ontluiking van de gewassen op het land maar tevens dienden de geesten gunstig gestemd te worden.

Platte koeken tussen twee gietijzeren vormen en dat bakken op open vuur. Het waren de offergiften. Nu in de vorm van het traditionele Nieuwjaars gebak. Krokante of zachte wafels, warm of koud, zonder of met slagroom of siroop. We komen die lekkernijen vooral tegen op de plaatselijke kermissen en andere festiviteiten.

In het Museum van Bakkerij Bouman van Gouwsluis in de Alphense Korenmolen De Eendracht is echt van alles te zien. Ook de fraaie gietijzeren wafelijzers met decoratie. Opvallend mooi een noviteit van dat moment met dubbele keerbare ijzers voor op het nieuwe stadsgas. Het uit steenkool verkregen stadsgas deed rond 1870 zijn intrede. Een hoge productie kon daarmee bereikt worden. De bijbehorende sirooppot die ook op gas werd aangesloten hebben we nog niet aangetroffen.

Wel een fraai ijzer met hartjesvorm en een bijbehorend recept. Opvallend daarbij de gewichtseenheid van het Amsterdams pond of van oudsher Troois pond met de aanduiding daarvan. Dat was ongeveer 490 gram. Pas in 1820 werd het metrieke stelsel ingevoerd en in 1937 werden kilogrammen de aanduiding.

Meer beelden van de Korenmolen De Eendracht in Alphen aan den Rijn ziet u hier.

Korenmolen De Eendracht

Stevig en fier op de grondvesten aan de Gouwsluisseweg in Alphen aan den Rijn. De molen De Eendracht maalt iedere week trouw het heerlijke graan tot ambachtelijke meel, bloem of gries. Op de wind gekruid met of zonder zeilen doen de koppel maalstenen hun werk.
Voor het geval de natuurlijke elementen het even af laten weten staat de Oude Bram zijn mannetje. De 60 pk dieselmotor is vernoemd naar de laatste molenaar Bram Walraven. 

Aangeschaft in 1934 bij Motorenfabriek De Industrie dat vlakbij de molen was gevestigd aan de Gouwsluisseweg. Een kanjer van een krachtbron met verbazingwekkende kwaliteiten.
Opvallend in de molen de luiwerken waarmee het graan of meel door de gehele molen op windkracht of diesel getransporteerd kan worden. 

Treffend het interieur van bakker Bouman van de Gouwekade nu als museum ingericht op een van de vele zolders die Korenmolen De Eendracht rijk is.
Eind februari en begin maart volle windkracht uit het oosten met vriezend weer. De achtkantige bovenkruier op de wind gekruid en juist op het oosten en dat gebeurt slechts zelden. Met een laagje ijs op de Oude Rijn en sneeuw levert dat altijd weer unieke plaatjes op. 

Voor een kleine foto-impressie van Molen De Eendracht klikt u hier