Tijdens de devotie van de Mariamaand kijken boeren en tuinders steevast met een schuin oog naar de kalender tussen 11 en 14 mei. Dit is het domein van de IJsheiligen: Mamertus, Pancratius, Servatius en Bonifatius. In de volksmond klinkt het waarschuwend: "Pancraas, Servaas en Bonifaas, brengen sneeuw en ijs helaas!" Het zijn de laatste rillingen van de winter voordat de zomer definitief mag beginnen.
Opmerkelijk is dat deze koude periode vaak wordt afgesloten door een vrouw: Koude Sophie (15 mei). Sint-Sophia van Rome staat bekend als de 'ijs-vrouwe'. Men zegt: "Na de komst van Koude Sophie, vreest de tuin de nachtvorst nie." In Beieren en Oostenrijk was zij zelfs berucht omdat zij met haar koude adem de bloesem van de fruitbomen kon verpesten als men haar niet eerde.
Toch zit er een addertje onder het gras door onze tijdrekening. Toen we in de 16e eeuw overstapten van de Juliaanse naar de Gregoriaanse kalender, versprong de datum met zo'n tien dagen. De 'echte' meteorologische kou inval waar de heiligen hun naam aan danken, viel vroeger dus eigenlijk eind mei. Dat verklaart waarom we nu soms al heerlijk zomerweer hebben tijdens hun naamdagen, terwijl de natuurhistorische 'ijsheiligen-kou' vaak pas een week later komt binnendrijven.
Dus wie zijn plantjes te vroeg buiten zet, kan bedrogen uitkomen. Want pas als de heren én de dame de deur achter zich dichttrekken, is het land werkelijk veilig.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten